Strona główna
Krajobraz lasów i gór

Co zagraża przyrodzie?

10/10/2017

Ziemię zamieszkuje coraz więcej ludzi. Rozbudowują się wsie i miasta, coraz szybciej rozwijają się przemysł, transport i rolnictwo. Niestety, towarzyszą temu zanieczyszczenia środowiska i nadmierne wykorzystywanie zasobów przyrody.

Działalność człowieka jest źródłem zanieczyszczeń środowiska

Obecnie na Ziemi żyje ponad 7 miliardów ludzi, a ich liczba z roku na rok szybko rośnie. Niestety, w działaniach, które służą zaspokajaniu potrzeb tej ogromnej liczby ludzi, zwykle brakuje troski o przyrodę. Przemysł, rolnictwo, środki transportu i gospodarstwa domowe są źródłem szkodliwych substancji, zanieczyszczających wodę, powietrze i glebę. Substancje te:

• są pobierane przez rośliny, a następnie pojawiają się w tkankach zjadających je roślinożerców, w dalszej kolejności w tkankach mięsożerców,

• są przenoszone wraz z powietrzem lub wodą i powodują zanieczyszczenia coraz większych obszarów.

Warto wiedzieć

Ogromne ilości zanieczyszczeń trafiają do środowiska na skutek awarii zakładów przemysłowych, katastrof lotniczych i morskich.

W 2002 r. u wybrzeży Hiszpanii zatonął tankowiec, w którego ładowniach znajdowało się ok. 70 tys. ton ropy. Ponad połowa tego ładunku przedostała się do oceanu.

Spalanie węgla i innych substancji powoduje zanieczyszczenia powietrza

Ogromne ilości zanieczyszczeń codziennie wydostają się z kominów elektrowni, hut, cementowni i wielu innych zakładów przemysłowych. Są to najczęściej gazy lub bardzo drobne cząstki ciał stałych, czyli pyły. Większość tych zanieczyszczeń powstaje podczas spalania węgla i ropy naftowej. Znajdują się one także w spalinach samochodowych i lotniczych oraz w dymie wydobywającym się z kominów w domach ogrzewanych węglem.

Niebezpieczne dla zdrowia są zanieczyszczenia powietrza, które powstają w gospodarstwach domowych na skutek spalania plastikowych opakowań. Takie śmieci, palone w piecu lub wrzucone do ogniska, stają się źródłem trujących substancji. Opadające na powierzchnię ziemi szkodliwe pyły zatruwają glebę i wodę oraz niszczą roślinność. Niektóre gazy łączą się z wodą zawartą w powietrzu i tworzą kwaśne opady, najczęściej kwaśne deszcze. Opady te uszkadzają liście roślin, zatruwają wodę i glebę oraz stanowią zagrożenie dla zdrowia ludzi i zwierząt.

W dużych miastach ogromne ilości gazów i pyłów czasem przez kilka dni unoszą się w powietrzu, tworząc smog. Zjawisko to powstaje, gdy jest wilgotno i prawie bezwietrznie. Smog powoduje kłopoty z oddychaniem, a dla osób starszych i dzieci może być śmiertelny.

Warto wiedzieć

Kwaśne opady stanowią ogromne zagrożenie dla budynków i pomników, ponieważ szybko niszczą materiały, z których je wykonano, m.in. wapień i piaskowiec.

Pod wpływem kwaśnych opadów ulegają uszkodzeniu zabytki, które przetrwały w doskonałym stanie setki lat.

Ścieki, nawozy sztuczne i środki ochrony roślin zagrażają czystości wód

Bardzo dużym zagrożeniem dla przyrody są ścieki, czyli zużyta woda wraz z zanieczyszczeniami, pochodząca z zakładów przemysłowych i gospodarstw domowych.

W Polsce istnieje obowiązek oczyszczania wszystkich ścieków. Jednak zdarza się, że do rzek i jezior spływają:

•    ścieki przemysłowe, zawierające bardzo niebezpieczne dla środowiska, silnie trujące substancje,

•    ścieki miejskie i wiejskie, zawierające resztki pożywienia, odchody oraz brudną wodę ze środkami myjącymi, czyszczącymi i piorącymi. Głównym składnikiem tych środków są detergenty - substancje, które ułatwiają usuwanie zabrudzeń. Mogą one wywoływać uczulenia, a po dostaniu się do organizmu człowieka powodują uszkodzenia wątroby i przewodu pokarmowego.

Do zanieczyszczenia wód przyczynia się również rolnictwo, w tym sadownictwo. Aby zwiększyć plony, rolnicy stosują duże ilości nawozów sztucznych oraz środki, które służą ochronie roślin uprawnych, np. środki chwastobójcze lub owadobójcze. Deszcze wypłukują je z pól, a spływająca woda deszczowa przenosi do rzek i zbiorników wodnych. Wszystkie te zanieczyszczenia niekorzystnie zmieniają warunki życia w wodzie, szkodzą żyjącym w niej organizmom lub je zabijają.

Niektóre działania człowieka są niebezpieczne dla gleby

W zakładach przemysłowych i w kopalniach powstają duże ilości odpadów stałych. Są one bezużyteczne, dlatego usypuje się je w pagórki nazywane hałdami. Te sztuczne pagórki zmieniają krajobraz, stanowią zagrożenie dla środowiska i wywierają szkodliwy wpływ na zdrowie mieszkańców pobliskich osiedli.

W miastach i wsiach rośnie ilość odpadów na składowiskach śmieci, czyli wysypiskach. Coraz więcej jest tam przedmiotów zawierających substancje niebezpieczne dla środowiska. Jeśli składowiska śmieci są źle zorganizowane, substancje te przenikają w głąb gleby i docierają do wód podziemnych.

Szczególnie niebezpieczne są tzw. dzikie składowiska śmieci - sterty niepotrzebnych przedmiotów pozostawianych przez ludzi na poboczach dróg, w lasach, nad rzekami i jeziorami. Nieobojętne dla przyrody jest posypywanie zimą ulic i chodników solą. Wprawdzie sól, obniżając temperaturę zamarzania wody, sprawia, że nie jest ślisko, ale niszczy glebę i powoduje zamieranie roślin. Niebezpieczne dla roślin jest zwłaszcza zalegające na poboczach błoto pośniegowe. Zawiera ono duże ilości soli, która stopniowo przenika do gleby. Wysokie zasolenie gleby utrudnia, a niekiedy uniemożliwia roślinom pobieranie wody z podłoża nawet wtedy, gdy jest jej tam pod dostatkiem - rośliny zaczynają usychać.

Dobra przyrody mogą się wyczerpać

W miarę wzrostu liczby ludności nieustannie rosło zapotrzebowanie na żywność. Aby ją uzyskać, wycinano coraz więcej lasów oraz osuszano tereny podmokłe i zastępowano je polami uprawnymi. Było to równoznaczne ze zniszczeniem lub ograniczeniem środowisk życia wielu gatunków roślin i zwierząt. Towarzyszyły temu intensywne polowania, nadmierne pozyskiwanie dziko rosnących roślin i kłusownictwo. W konsekwencji doszło do wyginięcia wielu gatunków roślin i zwierząt lub gwałtownego zmniejszenia się ich liczebności.

W drugiej połowie XVIII w. rozpoczął się dynamiczny rozwój przemysłu wykorzystującego na niespotykaną wcześniej skalę surowce mineralne, np. rudy żelaza, ropę naftową i gaz ziemny. W miarę upływu czasu zużycie surowców było coraz większe i nadal rośnie, co grozi wyczerpaniem się ich złóż.

Warto wiedzieć

Tur byt największym zwierzęciem żyjącym w Europie. Samce osiągały 3 m długości i ważyły ok. 1000 kg. Ostatni przedstawiciel tego gatunku padł w 1627 r. w Polsce na terenie Puszczy Jaktorowskiej na Mazowszu.

To najważniejsze!

■    Głównymi źródłami zanieczyszczeń środowiska są: przemysł, rolnictwo, gospodarstwa domowe oraz środki transportu.

■    Spalanie węgla i produktów z ropy naftowej jest źródłem zanieczyszczeń powietrza. Po połączeniu z wodą tworzą one kwaśne opady, a w dużych miastach unoszą się jako składniki smogu.

■    Do wód rzek i jezior często przedostają się ścieki, środki ochrony roślin i nawozy sztuczne spływające z pól uprawnych.

■    Posypywanie ulic i chodników solą oraz niewłaściwe składowanie odpadów pochodzących z gospodarstw domowych i zakładów przemysłowych zanieczyszcza glebę, powodując zamieranie roślin.

■    Dobra przyrody, jakimi są dziko żyjące rośliny i zwierzęta oraz surowce mineralne, w przyszłości mogą się wyczerpać.

Środki chwastobójcze znajdziesz tutaj www.chemia-atat.pl/56-nawozy-srodki-do-pielegnacji-roslin
chemia-atat.pl